GootKit Trojan

GootKit virus verwijderingsgids

Wat is GootKit?

GootKit is een kwaadaardig trojan-computerprogramma dat ook bekend is onder de naam Trojan.GootKit. Zoals vele andere trojans, is ook deze ontworpen om verschillende persoonlijke en vertrouwelijke gegevens te stelen. Als het éénmaal geïnstalleerd is, dan fungeert het ook als een achterdeur - hiermee kunnen de cybercriminelen vanop afstand toegang verkrijgen tot een computer en deze besturen (bijvoorbeeld extra bestanden downloaden naar een geïnfecteerde computer). Vaak wordt GootKit verspreid met behulp van een ander trojan-programma genaamd Emotet.

GootKit malware

GootKit trojan is standaard geprogrammeerd in JavaScript. Eén van de voorbeelden hoe het kan worden geïdentificeerd, is door een lopend proces te zoeken in Taakbeheer genaamd "Standinstrument" (32-bit of 64-bit). Het kan echter ook een andere naam gebruiken. Trojan-programma's gebruiken meestal namen die er niet verdacht uitzien. GootKit richt zich voornamelijk op bankrekeningen, wat betekent dat door het stelen van persoonlijke/vertrouwelijke (rekeninginformatie) informatie met betrekking tot bankieren, het zijn slachtoffers aanzienlijke financiële verliezen kan opleveren. Het is echter mogelijk dat dit ook andere problemen kan veroorzaken (zoals het downloaden en installeren van andere infecties). Zoals we al in onze inleiding vermeldden, wordt deze trojan vrij vaak verspreid met behulp van een ander trojan-programma, Emotet. Als het geïnstalleerd is, dan creëert het niet alleen andere infecties zoals GootKit, maar verzamelt het ook gevoelige informatie (ook gerelateerd aan bankieren) en kan het privacyschendingen en/of financieel verlies veroorzaken. Als u vermoedt dat uw computer geïnfecteerd is door GootKit (Trojan.GootKit), Emotet of een ander soortgelijk schadelijk programma, dan raden wij u ten zeerste aan om uw systeem te scannen met een betrouwbare antivirus- of antispywaretool en om de gedetecteerde bedreigingen onmiddellijk te verwijderen.

Bedreigingsoverzicht:
Naam	GootKit virus
Bedreigingstype	Trojan, virus dat wachtwoorden steelt, online bankieren malware, spyware
Symptomen	Trojans zijn ontworpen om stiekem te infiltreren in de computer van het slachtoffer en zich stil te houden, waardoor er geen specifieke symptomen duidelijk zichtbaar zijn op een geïnfecteerde machine.
Verspreidings- methoden	Geïnfecteerde e-mailbijlagen, schadelijke online advertenties, social engineering, softwarecracks.
Schade	Gestolen bankgegevens en wachtwoorden, identiteitsdiefstal, de computer van het slachtoffer wordt toegevoegd aan een botnet.
Verwijdering	Om mogelijke malware-infecties te verwijderen, scant u uw computer met legitieme antivirussoftware. Onze beveiligingsonderzoekers raden aan Combo Cleaner te gebruiken. Combo Cleaner voor Windows Downloaden Gratis scanner die controleert of uw computer geïnfecteerd is. Om het volledige product te kunnen gebruiken moet u een licentie van Combo Cleaner kopen. Beperkte proefperiode van 7 dagen beschikbaar. Combo Cleaner is eigendom van en wordt beheerd door RCS LT, het moederbedrijf van PCRisk.

Er zijn veel trojans die gegevens kunnen stelen, achterdeurtjes kunnen openen of andere problemen kunnen veroorzaken. Enkele voorbeelden zijn: Adwind, Pony en TrickBot (inclusief de hiervoor genoemde Emotet-trojan). Computerinfecties van dit type kunnen ontworpen worden om verschillende acties uit te voeren. Hoe dan ook kunnen de meeste van hen ernstige problemen veroorzaken. Om deze reden is de verwijdering ervan van groot belang.

Hoe infiltreerde GootKit in mijn computer?

Gewoonlijk verspreiden de cybercriminelen de GootKit trojan met behulp van email-spamcampagnes zoals Emergency Exit Map. De meeste soortgelijke spamcampagnes besmetten computers via een aan de gebruiker gepresenteerde weblink of bijlage. Op de één of andere manier leidt het openen van de link of bijlage tot het downloaden en installeren van kwaadaardige programma's zoals GootKit of een andere risicovolle computerinfectie. De aangeboden bijlagen zijn vaak Microsoft Office-documenten (Word, Excel enzovoort), PDF- of archiefbestanden (zoals ZIP, RAR), uitvoerbare bestanden (.exe) enzovoort. Als een gedownloade en geopende bijlage bijvoorbeeld een MS Office-document is, dan wordt er gevraagd om macro-opdrachten in te schakelen. Als u deze opdrachten inschakelt, dan geeft u de toestemming om malware te downloaden en te installeren. Vergelijkbare regels zijn van toepassing op andere soorten kwaadaardige bijlagen, deze moeten eerst geopend worden voor ze schade kunnen aanrichten.

Hoe de installatie van malware te vermijden?

Om te voorkomen dat een systeem besmet wordt met kwaadaardige programma's zoals trojans of andere infecties, adviseren wij u om aandachtig te zijn tijdens het surfen op het web. Open geen bijlagen of links die weergegeven worden in e-mails met verdachte, onbekende of onbetrouwbare adressen. Cybercriminelen stellen dergelijke e-mails voor als legitiem en belangrijk, maar meestal zijn ze irrelevant voor hun ontvanger. De beste manier om uw computer veilig te houden, is deze e-mails te negeren. Download software enkel met behulp van betrouwbare en officiële bronnen (websites) en vermijd het gebruik van softwaredownloaders van externe partijen, installatieprogramma's, peer-to-peer-netwerken zoals torrent-clients, eMule enzovoort. Dit soort tools kan door de cybercriminelen worden gebruikt om mensen te misleiden zodat ze zelf infecties downloaden en installeren in plaats van de verwachte software. Ze gebruiken deze tools vaak om hun malware voor te stellen als legitieme programma's/bestanden. Zorg er bovendien voor dat er een betrouwbare anti-spyware- of antivirussuite geïnstalleerd en ingeschakeld is. Deze tools zijn meestal in staat om bedreigingen (trojans en andere infecties) te detecteren en te verwijderen voordat ze eventuele schade aan het systeem kunnen aanbrengen. Als u denkt dat uw computer al geïnfecteerd is, dan raden we u aan een scan uit te voeren met Combo Cleaner Antivirus voor Windows om de geïnfiltreerde malware automatisch te verwijderen.

Hoe verwijdert u malware handmatig?

De meeste trojan-infecties kunnen worden verwijderd met een volledige systeemscan met Combo Cleaner. De volledige handmatige procedure hieronder is bedoeld voor gevallen waarin automatische verwijdering is mislukt, waarin u wilt controleren of een scan alles heeft gevonden, of waarin de bedreiging meerdere persistentiepunten heeft.

Benodigde hulpmiddelen

Combo Cleaner Antivirus 7 dagen gratis proefversie

Aanbevolen primaire scanner. VB100-gecertificeerd. Er is een gratis proefversie van 7 dagen beschikbaar.

Microsoft Defender Offline Gratis · ingebouwd

Ingebouwd in Windows. Start op in een schone omgeving om rootkits op te sporen.

Process Explorer Gratis

Van Microsoft Sysinternals. Beter dan Taakbeheer - toont volledige paden en handtekeningen.

Autoruns Gratis

Van Microsoft Sysinternals. Toont elke plek waar malware zich op uw systeem kan nestelen.

Microsoft Safety Scanner (MSERT) Gratis

Officiële on-demand scanner van Microsoft. Altijd actuele handtekeningen - verloopt telkens na 10 dagen.

Fase 1~ 5 min

Indammen - beperk de schade

Verbinding met het netwerk verbreken

30 secGeen hulpmiddel nodig

Trek uw Ethernetkabel eruit en schakel wifi uit. Gebruikt u een laptop, dan werkt de toets voor de vliegtuigmodus het snelst.

Waarom dit belangrijk is

Veel trojans exfiltreren gegevens - opgeslagen browserwachtwoorden, banksessies, schermafbeeldingen - en accepteren opdrachten op afstand. De netwerkverbinding verbreken stopt beide onmiddellijk. Houd de verbinding verbroken tot fase 4.

Opstarten in veilige modus met netwerkmogelijkheden

3 min

De veilige modus laadt een minimale set stuurprogramma's en voorkomt dat de meeste malware automatisch start. Met "netwerkmogelijkheden" kunt u hulpmiddelen downloaden - schakel wifi pas weer in nadat u bent opgestart.

Windows 11

Open Instellingen → Systeem → Herstel. Klik op Nu opnieuw opstarten naast Geavanceerd opstarten.

Uw computer start opnieuw op in het menu "Kies een optie". Klik op Problemen oplossen → Geavanceerde opties → Opstartinstellingen → Opnieuw opstarten. Druk na de tweede herstart op 5 of F5.

Windows 11 starten in veilige modus met netwerkmogelijkheden

Windows 10

Klik op het Windows-logo, houd Shift ingedrukt, klik op het aan/uit-pictogram en kies Opnieuw opstarten. Klik in het scherm Kies een optie op Problemen oplossen → Geavanceerde opties → Opstartinstellingen → Opnieuw opstarten. Druk op F5.

Windows 8

Ga naar het startscherm, typ Geavanceerd en selecteer Instellingen → Geavanceerde opstartopties → Nu opnieuw opstarten → Problemen oplossen → Geavanceerde opties → Opstartinstellingen → Opnieuw opstarten → F5.

Opmerking: de ondersteuning voor Windows 8 is in januari 2023 beëindigd - wie het nog gebruikt, loopt een veel groter risico op herinfectie.

Windows 7

Klik op Start → Afsluiten → Opnieuw opstarten → OK. Druk tijdens het opstarten herhaaldelijk op F8 totdat het menu Geavanceerde opstartopties van Windows verschijnt en kies vervolgens Veilige modus met netwerkmogelijkheden.

Opmerking: de ondersteuning voor Windows 7 is in januari 2020 beëindigd - wie het nog gebruikt, loopt een veel groter risico op herinfectie.

Fase 2~ 15 min

Identificeren - vind wat zich verbergt

Actieve processen inspecteren met Process Explorer

Hulpmiddel: Process Explorer5 min

Download Process Explorer van Microsoft Sysinternals. Voer het uit als administrator. Klik op Options → Verify Image Signatures en View → Lower Pane View → DLLs.

Sorteer op "Verified Signer". Alles wat niet ondertekend is en draait vanuit %AppData%, %LocalAppData%, %Temp% of %ProgramData%, is verdacht. Klik met de rechtermuisknop → Properties om het volledige pad van het programmabestand te zien. Klik met de rechtermuisknop → "Search Online" om onbekende procesnamen op te zoeken.

Waarom niet gewoon Taakbeheer

Taakbeheer verbergt volledige bestandspaden, toont geen digitale handtekeningen en groepeert processen op een manier waardoor malware gemakkelijk over het hoofd wordt gezien. Process Explorer is hetzelfde hulpmiddel dat engineers van Microsoft gebruiken.

Process Explorer met een verdacht, niet-ondertekend proces dat vanuit %AppData% draait

Elk persistentiepunt in kaart brengen met Autoruns

Hulpmiddel: Autoruns 14.x10 min

Download Autoruns. Klik met de rechtermuisknop op Autoruns.exe en kies Als administrator uitvoeren - zonder verhoogde rechten kan Autoruns beveiligde registeronderdelen niet inspecteren.

Open in het menu Options → Hide Microsoft Entries en Options → Hide Empty Locations en klik vervolgens op Refresh.

Moderne trojans nestelen zich niet alleen in de opstartitems. Loop deze tabbladen door en zoek naar niet-ondertekende of onbekende items:

Logon - de klassieke Run/RunOnce-sleutels
Scheduled Tasks - een veelgebruikte schuilplaats, vooral taken met PowerShell-, MSHTA- of rundll32-acties
Services - niet-ondertekende services in mappen die niet van Microsoft zijn
WMI - Event Subscriptions zijn een onopvallend persistentiemechanisme (MITRE T1546.003)
Image Hijacks - misbruik van "Debugger" in Image File Execution Options
AppInit - DLL's die in elk GUI-proces worden geladen
Browser plug-ins - niet-ondertekende add-ons in alle geïnstalleerde browsers

Pro-tip

Klik met de rechtermuisknop op een verdacht item → "Jump to Image" om het werkelijke bestand te zien. Rechtermuisknop → "Search Online" opent VirusTotal voor de hash van het bestand. Verwijder nog niets - noteer alleen de bestandspaden en de namen van de items. We verwijderen ze na de scans.

Autoruns 14.x met Hide Microsoft Entries ingeschakeld, met de tabbladen Logon en Scheduled Tasks

Het hosts-bestand en de DNS-instellingen controleren

3 minIngebouwd in Windows

Trojans leiden domeinen van banken, antivirusprogramma's en updatediensten vaak om naar servers van de aanvaller door het hosts-bestand of de DNS-instellingen aan te passen.

Hosts-bestand: Open Kladblok als administrator en open C:\Windows\System32\drivers\etc\hosts. Legitieme regels zijn als commentaar gemarkeerd met #. Elke niet als commentaar gemarkeerde koppeling van een IP-adres aan een domein is verdacht - vooral omleidingen voor microsoft.com, windowsupdate of uw bank.

DNS-instellingen: Open de opdrachtprompt als administrator en voer ipconfig /all uit. Controleer of uw DNS-servers verwijzen naar uw internetprovider, uw router of een bekende openbare resolver (Cloudflare 1.1.1.1, Google 8.8.8.8). Open daarna Instellingen → Netwerk en internet → [uw netwerkadapter] → DNS-servertoewijzing en controleer of zowel de DNS- als de DNS over HTTPS-instellingen (DoH) niet zijn gekaapt.

Waarom dit belangrijk is

Een schone pc met gekaapte DNS is nog steeds een gecompromitteerde pc. U denkt dat u op chase.com bent, maar u bevindt zich op de kloon van de aanvaller.

Fase 3~ 60-90 min

Verwijderen - drie scans, één opschoning

Geen enkel antivirusprogramma vindt alles. De volgorde hieronder is bewust gekozen: eerst een offline scan (vindt rootkits voordat Windows volledig is geladen), daarna on-demand scanners op het draaiende systeem en ten slotte handmatige opschoning van alles wat ze hebben gemist.

Microsoft Defender Offline uitvoeren

Hulpmiddel: ingebouwd in Windows15 min

Start opnieuw op in de normale Windows-modus. Open Windows-beveiliging → Virus- & bedreigingsbeveiliging → Scanopties. Selecteer Microsoft Defender Antivirus (offline scannen) en klik op Nu scannen. Uw computer start opnieuw op in een uitgeklede omgeving en scant voordat het volledige besturingssysteem is geladen.

Waarom dit eerst komt

Rootkits en bootkits verbergen zich voor elke scanner die in dezelfde, al geïnfecteerde Windows-sessie draait. Een offline scan vóór het opstarten ziet de schijf voordat de malware zichzelf kan verbergen.

Aanbevolen antivirus

Combo Cleaner

VB100-gecertificeerd. Combineert anti-trojan, scannen op register- en persistentie-items en anti-spyware in één scan. Er is een gratis proefversie van 7 dagen beschikbaar.

Combo Cleaner downloaden

Een volledige systeemscan uitvoeren met Combo Cleaner

Hulpmiddel: Combo Cleaner20-40 min

Installeer Combo Cleaner en voer een volledige systeemscan uit (niet de snelle scan). Laat de scan volledig afronden, bekijk de gedetecteerde bedreigingen en voer de aanbevolen acties uit. Combo Cleaner plaatst bekende trojans en persistentie-items in het register in quarantaine.

Resultaten van een volledige scan met Combo Cleaner met gedetecteerde bedreigingen

Microsoft Safety Scanner uitvoeren voor een second opinion

Hulpmiddel: Microsoft Safety Scanner15 min

Download Microsoft Safety Scanner (MSERT.exe), het gratis on-demand hulpmiddel van Microsoft. Het programmabestand verloopt telkens na 10 dagen, wat betekent dat elke download de nieuwste handtekeningen bevat. Voer na Combo Cleaner een volledige scan uit om alles op te sporen wat één engine alleen zou kunnen missen.

Waarom een tweede scan

Verschillende scanengines vinden verschillende bedreigingen. Een extra Microsoft-scan na Combo Cleaner is veruit de meest onderbenutte controlestap bij het verwijderen van malware.

Handmatig verwijderen wat nog in Autoruns staat

Hulpmiddel: Autoruns10 min

Open Autoruns opnieuw. Alles wat u in stap 4 hebt gemarkeerd en dat nog steeds aanwezig is, is niet door de automatische scans opgemerkt. Doe het volgende voor elk resterend verdacht item: klik met de rechtermuisknop → Delete in Autoruns (dit verwijdert de persistentieregistratie), navigeer daarna naar het bestandspad en verwijder het bestand zelf. Leeg de Prullenbak.

Belangrijk

Sommige malwarebestanden verschijnen na verwijdering opnieuw omdat iets anders op het systeem ze opnieuw aanmaakt. Verwijdert u een bestand en keert het binnen enkele minuten terug, dan is er nog een persistentiepunt dat Autoruns niet heeft getoond - meestal een service of geplande taak die onder SYSTEM draait. Voer de scans uit stap 6-8 opnieuw uit of ga over tot een schone installatie (zie het einde van deze handleiding).

Fase 4~ 15 min

Herstellen - browsers en beveiliging herstellen

Browsers resetten en meldingsrechten wissen

5 min

Trojans en adware kapen vaak browsers - ze wijzigen de standaardzoekmachine, installeren malafide extensies of geven zichzelf meldingsrechten, zodat ze oplichtingspop-ups blijven tonen, zelfs nadat de malware is verdwenen.

Chrome: ga naar chrome://settings/reset en klik op "Instellingen terugzetten naar de oorspronkelijke standaardwaarden". Ga daarna naar chrome://settings/content/notifications en verwijder alle onbekende sites.
Edge: ga naar edge://settings/reset. Controleer daarna edge://settings/content/notifications.
Firefox: open about:support en klik op Firefox opfrissen (Firefox spreekt van "opfrissen", niet van "opnieuw instellen"). Controleer daarna Instellingen → Privacy & Beveiliging → Toestemmingen → Notificaties.

Controleer de geïnstalleerde extensies in elke browser en verwijder alles wat u niet herkent, vooral extensies die u niet zelf hebt geïnstalleerd.

Defender en Bescherming tegen knoeien opnieuw inschakelen en alles bijwerken

10 min

Veel trojans schakelen beveiligingssoftware uit. Open Windows-beveiliging → Virus- & bedreigingsbeveiliging → Instellingen beheren en controleer of Realtime-beveiliging, Beveiliging via de cloud en Bescherming tegen knoeien allemaal zijn ingeschakeld. Bescherming tegen knoeien voorkomt dat malware Defender ongemerkt uitschakelt.

Voer daarna Windows Update uit (Instellingen → Windows Update → Controleren op updates) en werk uw browsers en applicaties bij. De infectieroute waarlangs de trojan oorspronkelijk binnenkwam, heeft meestal te maken met verouderde software.

Fase 5~ 15 min + 7 dagen

Controleren & beveiligen

Wachtwoorden wijzigen vanaf een schoon apparaat

20 min⚠ Cruciaal

Als de trojan een infostealer was (Lumma, RedLine, Vidar en vergelijkbare komen zeer vaak voor), ga er dan van uit dat elk wachtwoord dat in uw browser is opgeslagen, gecompromitteerd is. Wijzig ze vanaf een ander apparaat waarvan u zeker weet dat het schoon is - uw telefoon volstaat als die niet is geïnfecteerd.

Aanbevolen volgorde:

Primair e-mailaccount eerst - het is het herstelcentrum voor al het andere
Bank- en financiële rekeningen
Hoofdwachtwoord van uw wachtwoordmanager (als u er een gebruikt)
Sociale media, webwinkels en overige accounts

Schakel waar mogelijk phishingbestendige meervoudige verificatie in (passkeys / FIDO2-hardwaresleutels / authenticator-apps) - MFA via sms kan door geavanceerde aanvallers worden omzeild.

De opschoning controleren en 7 dagen monitoren

5 min + 1 week monitoren

Maak opnieuw verbinding met het netwerk en voer een laatste volledige scan uit met Combo Cleaner. Open Taakbeheer (Ctrl + Shift + Esc) en ga naar het tabblad Opstart-apps - controleer of er niets verdachts opnieuw is verschenen.

Let de komende 7 dagen op terugkerende symptomen: onverwacht hoog CPU-gebruik, onbekende processen die terugkeren, browseromleidingen of pop-ups. Komt er iets terug, dan hebt u een persistentiepunt gemist en moet de procedure worden herhaald - of er is mogelijk sprake van een diepere compromittering waarvoor een schone installatie nodig is.

Controleren of de malware is verwijderd op het tabblad Opstart-apps van Taakbeheer in Windows 11

Wanneer u beter Windows schoon kunt installeren

Handmatige verwijdering is niet altijd het juiste antwoord. Windows volledig opnieuw installeren is de enige manier om 100% zeker te zijn wanneer:

De malware na elke verwijderingspoging terugkeert
Er een bootkit of UEFI-rootkit is gedetecteerd (dit type bedreiging bevindt zich onder het besturingssysteem en overleeft een normale herinstallatie van Windows)
Een bevestigde trojan voor diefstal van inloggegevens met beheerdersrechten is uitgevoerd (Lumma, RedLine, Vidar) - het systeem bevat dan waarschijnlijk meerdere onbekende payloads
De pc wordt gebruikt voor internetbankieren, zakelijke e-mail of iets anders waarbij zelfs een beetje twijfel niet acceptabel is

Een schone installatie duurt 30-60 minuten: herinstallatie van Windows 11 via Instellingen → Systeem → Herstel → Deze pc opnieuw instellen → Alles verwijderen → Cloud downloaden. Maak eerst een back-up van uw documenten op externe opslag, scan de back-up met Combo Cleaner voordat u deze terugzet en installeer applicaties opnieuw vanaf nul - zet ze nooit terug vanuit een back-up van het geïnfecteerde systeem.

Belangrijk: Handmatige verwijdering vereist gevorderde computervaardigheden. Weet u niet zeker hoe u systeembestanden van kwaadaardige bestanden onderscheidt, voer dan een automatische scan uit met Combo Cleaner en Windows Defender en stop daar - die aanpak vangt het overgrote deel van de trojans voor consumenten af zonder het risico dat u Windows beschadigt door het verkeerde bestand te verwijderen.